Mr. Gibbs kan ook zeilen :-D

Voor wie op een dwaalspoor geraakte door de titel: Mr. Gibbs is de bijnaam die ik mijn stuurautomaat geef.
Sinds kort heb ik een Mr. Gibbs 3.0 aan boord, een Simrad TP22.
Meer over de installatie schreef ik in een eerdere blog.

Een goede week geleden deden we de maiden, op motor.
Ondanks de behoorlijke afwijking qua installatie tussen de voorschriften en de echte situatie deed de automaat het goed.
Nu was een tweede test aan de orde: hoe 'zeilt' Mr. Gibbs?

Aardig vroeg, hooguit een uurtje na 'zonsopgang', voer ik uit.
(Zonsopgang is wat optimistisch omschreven, het was grijs, koud, en nogal vochtig weer)
Uiteraard had ik weerom het brugje aan mijn been...  dat is een vast ingredient bij de zeiltochten, net zoals aardappelen bij uw menu thuis  :-D




Nog in het geultje kon ik de zeilen hijsen zodat ik mooi onder zeil aan de monding in het Volkerak kom.  Maar daar had ik het mezelf dan wel moeilijk gemaakt.  De wind was Oost, en ik wou naar de Volkeraksluizen zeilen.
Net toen ik op het Volkerak arriveerde passeerde er een ware trein van vrachtschepen uit het Schelde-Rijn kanaal.  Ik kon geen lang rak naar de overzijde maken, en moest dus voortdurend korte rakjes zeilen.  De vrachtschepen hadden voorrang, daar moest ik niet flauw over doen.
Her en der lag er nog een sportvissertje, dat maakte het nog wat uitdagender.

Als dan eindelijk die hele vloot voorbij was, en er ook geen tegenliggers meer waren, kon ik een lang rak zeilen en kon Mr. Gibbs op.  De koers was scherp en de wind tussen de 10 en 17kt.
De boot had een helling van 10 graden en in de vlagen tot 15 a 20 graden.





Bij de vorige boot, een Friendship 26, durfde de stuurautomaat in een vlaag, en bij grote helling, wat 'tilt' slaan.  Nu deed Mr. Gibbs het voortreffelijk.
Voorwaarde is wel dat je de zeilen goed trimt.  Als de trim goed zit, is de uitslag van de stuurautomaat bij de grootste correctie hooguit 2 a 3cm.

Stuurautomaat wordt opzij gehouden
door een eenvoudig touwtje.

Ik moest vorige keer ook nog een oplossing vinden om de stuurautomaat opzij te houden, als ik hem niet nodig heb. En wel zo, dat ik hem snel en makkelijk kan plaatsen en inschakelen wanneer nodig.
De beste oplossing tot nu toe is een simpel touwtje.

Overigens is mijn andere 'stuurautomaat', Mr. Gibbs 2.0, niet afgeschreven.
Dat eenvoudige stootwilletje is nog steeds handig om de helmstok even snel 'vast' te zetten als ik solo de boot de box invaar of uitvaar.
Gelukkig kunnen de gebroeders Gibbs het tot nu toe goed met elkaar vinden :-D

Redelijk rustig zeilweer om de stuurautomaat
te testen onder zeil

De solo-vlag.
Benieuwd hoe vaak je die ziet, in combinatie met
een stuurautomaat :-)

Mr. Gibbs 3.0.= de maiden

Het was eindelijk zover.  De Simrad TP22 kon zijn diensten bewijzen.
Het sokkeltje was klaar, het stopcontact geplaatst in de bakkist achteraan.
Met de grotere offset in het achterhoofd was ik benieuwd hoe deze stuurautomaat zich zou gedragen.
Zoals in mijn vorige blog beschreven, moest de afstand tot de as 46cm zijn, nu is die een slordige 88cm.  Hierdoor moet de reactie van de stuurautomaat feller zijn, dan normaal.

De eerste test was een traject op motor.  De wind stond uit een vervelende hoek om richting Numansdorp te varen, dus ideaal om mijn nieuwe Mr. Gibbs eens aan het werk te zetten.
Dat ging prima. Voor zo ongeveer een dik half uur mocht ie de steven richting Volkeraksluizen sturen.  De stuurautomaat deed het prima.  De uitslag nooit meer dan pakweg 3cm.

Onderweg moest ik wel een oplossing vinden om de stuurautomaat makkelijk opzij te hangen als hij niet nodig is. Dat werd een touwtje zoals ik vroeger ook op de FS22 deed.

Daags erna zat de wind beter, en konden we de weg terug wel goed zeilen.
Ook nu schakelde ik de stuurautomaat een poos in.
Zoals in de handleiding aangeraden trimde ik de zeilen zo goed mogelijk, en deed de stuurautomaat zijn werk naar behoren op een zowat halvewinds rak.
Ook nu was e uitslag niet te groot.

Voor een stukje rechtdoor varen zal deze stuurautomaat zijn werk vast prima doen.
Of hij ook goed werk gaat leveren als de boot wat helling heeft, dat moet ik nog uitzoeken.
Ook de prestaties in golfslag weet ik nog niet.

Wordt dus vast nog vervolgd.

Nieuwe stuurautomaat op onze Midget 26

We kozen uiteindelijk voor een Simrad TP22.
De Simrad TP10 zou theoretisch nog net volstaan voor een boot van 3,7 ton, maar dan is het beter om voor de Simrad TP22 te gaan. Die volstaat voor boten tot 5 ton.

De installatie-instructies zijn voor zowel de Raymarine TS2000 als de Simrad TP22 dezelfde:
tussen het pinnetje op je helmstok en het busje in de sokkel moet 595mm zijn, haaks op de helmstok gemeten.
Een andere parameter is dat de afstand vanaf de as van het roer tot aan het pinnetje op de helmstok 460mm moet zijn, maar daar kan je op de Midget 26 onmogelijk aan voldoen.
(Meer hierover in een aparte blog: https://mymidget26.blogspot.com/2019/08/mr-gibbs-dan-toch-maar-vervangen.html)

Door middel van een stuk karton en een vouwmeter begon ik een poging te ondernemen het zaakje in te meten en een sokkeltje te ontwerpen.  Geen sinecure, op een boot waar niks recht is :-D
In elk geval is de afstand van de roeras tot aan het pinnetje een 880mm, een stuk meer dan de voorgeschreven 460mm.
Dit betekent volgens mij alvast dat de functie 'Tack' met de stuurautomaat nooit zal werken.

 Na met opmeten maakte ik met een stuk meranti een sokkeltje.  Dit sokkeltje moest ik ietsje concaaf uitvijlen om het busje en het pinnetje op de juiste hoogte te krijgen.








De proefopstelling is nu gebeurd, het pinnetje in de helmstok geplaatst.
Ook is er een oplossing gevonden waar je de stuurautomaat plaatst als hij werkloos is.
De sokkel is weer mee naar huis om af te werken. Volgend weekend gaan we de maiden varen met Mr. Gibbs 3.0  :-)

Twee delen meranti samen kleven met epoxy

Een bezemsteel en een stuk schuurpapier deed de truc

De twee boogjes zijn een recupje van een oude beugel

Proefopstelling

Mr. Gibbs 3.0 in proefopstelling